جامعه برای ادامۀ حیات نیاز به اسطوره دارد. اسطوره‌ها شخصیت‌هایی‌اند که مقبول مردم واقع شده‌اند و زنگارها و معایبشان زدوده و تبدیل به آینه شده‌اند. هر ملت در قاب این آینه‌هاست که موفق می‌شود چهرۀ حقیقی ولی مغفول خود را تماشا کند؛ آن خود دوست‌داشتنی‌اش را، آن خود پیروزش را.

در عالم سینما و تئاتر، بودند هنرپیشگان و حتی کارگردانان، تهیه‌کنندگان، نویسندگان و دیگر عواملی که این باورهای مردمی را قدر دانستند و تقویت کردند. جمشید مشایخی در زمرۀ چنین کسانی است. عمر حرفه‌ای او و هم‌نسلانش، در تکوین بخش قابل توجهی از تاریخ سینمای ایران مؤثر بوده است و لذا مسئولیتی دوچندان بر عهده داشته است.

شب است. شب که می‌شود آن من سوداگر، فرصت‌طلب و برتری‌جوی ما به خواب می‌رود. آن من همیشه گرسنه، همیشه خسته. منِ دیگری ابراز وجود می‌کند. شب عید وقت خوابیدن «خود» و بیدار شدن «بیخودی» است. بیخودی‌ای سراسر شور، جنون و مستی.

آنچه با گذر زمان دست‌نیافتنی‌تر می‌شود، فراتر از «اطلاع» راجع به این خانه‌هاست؛ آنطور که ما ناظرین این خانه‌ها ثبت و ضبط می‌کنیم. حتی فراتر از «زندگی» جاری درون این خانه‌ها است؛ آنطور که ساکنین امروز این خانه‌ها مشغول آنند. آنچه باید نگران فقدانش باشیم، «اهل» این خانه‌ها بودن است.